Cephe Düzenlenmesi

Cephe Düzenlenmesi

CEPHE DÜZENLEMESİ

Anadolu’nun birçok yöresinde olduğu gibi, Sivrihisar evlerinin de sokağa bakan cepheleri önem kazanmıştır. Bitişik nizamda olmayan konutlar için bu, yalnızca giriş cephesiyle sınırlı değildir. Dışarıdan, yani sokaktan bakıldığında görülebilen bütün cephelerde estetik kaygı sezilmektedir. Zengin ile fakir evleri arasında dış görünüş açısından, —ölçülerin biraz daha büyümüş olması haricinde— önemli bir sınıf farklılaşması görülmemektedir.

Sokaktan bakıldığında, evlerin cepheleri yerleşim alanının eğiminden dolayı, bodrumlu tek katlı yapılarda 1,5; iki katlı konutlarda ise 2,5 katlı bir görünüş sergilemektedir.

Geleneksel Türk evlerinin karakteristik özelliklerinden biri alt kat cephelerindeki pencere sayısının azlığıdır. Böyle bir uygulama, sokaktan toz ve pisliğin eve girmesini önlemekle birlikte, işlik olarak kullanılan alt katlarda mahremiyeti de sağlamaktadır. Sivrihisar’da genelde ahşap hatıllı, moloz taş örgüsü şeklinde yükselen bu kısımlar yalın ve masif görünüşlüdür. Alt katların aksine üst katlardaki pencerelerin sayıca çokluğu dikkat çekicidir. Bu bölümde pencerelerin yanı sıra üst katın çıkmaları ve bunları destekleyen konsollar/eli böğründeler de görünüşe hareket kazandırmıştır.

siv-e21Cephe biçimlerinin oluşumunda komşu yapıların ve evin inşa edildiği parselin konumu da etkili olmuştur. Genelde evlerin ana cephelerini cadde veya sokağa yöneltme arzusu fark edilmektedir. Çıkmalar böyle bir arzuyu karşılamakla kalmaz, aynı zamanda değişik alternatifler de sağlar. Bu sayede evlerin üst kat mekanları sokak yönünde düzgün şekilde genişletilebilmiştir. Ayrıca konutun sokağa ve dış dünyaya daha fazla açılımı da gerçekleştirilmiştir.

Ahşap çatkılar ve bunların aralarını dolduran tuğlaların dizilişleriyle oluşturulan dekorasyonlar dış cephelere etkileyici bir görünüm kazandırmıştır. Tuğlalar dış cephelerde stilize motif ve kompozisyonlar meydana getirecek şekilde dizilmiştir. Bunların derz araları ve ahşap çatkı yüzeyleri de dıştan kireç harcıyla sıvanarak iki renkli dekoratif bir görüntü elde edilmiştir. Bu tarzdaki ana cephelerin Sivrihisar evleri için karakteristik olduğu söylenebilir. Ancak kimi evlerin sonradan beton harcıyla sıvanarak cephelerinin özgünlüğü bozulmuştur.

Cepheyi; üstten yalın saçaklar ve oluklu kiremitle kaplı, kırma çatılı üst örtü tamamlamaktadır.

* * *